Een instrument om te vergelijken
De btw steunt op een keten: wat de ene factureert, trekt de andere af. Om na te gaan of beide kanten overeenstemmen, vraagt de administratie elke btw-plichtige jaarlijks de lijst van zijn Belgische btw-plichtige klanten en wat hij hen factureerde. Dat is de jaarlijkse klantenlisting. Trekt een onderneming btw af op aankopen die geen enkele leverancier aangeeft, of omgekeerd, dan valt het verschil op.
Wie in de listing staat
De listing bevat elke klant die in België voor btw is geïdentificeerd, met zijn nummer, aan wie de onderneming over het kalenderjaar in totaal meer dan 250 € exclusief btw factureerde. De drempel wordt per klant en over het jaar berekend, niet per factuur: drie facturen van 100 € aan dezelfde klant brengen die in de listing.
- Wel opgenomen worden Belgische btw-plichtige klanten, ook voor handelingen met verlegging van heffing, zoals werken in onroerende staat.
- Niet opgenomen worden particulieren, klanten zonder Belgisch btw-nummer en klanten in andere lidstaten, die onder de intracommunautaire opgave vallen.
Wanneer en hoe
De listing betreft het vorige kalenderjaar en wordt uiterlijk op 31 maart elektronisch ingediend via Intervat. Boekhoudsoftware genereert ze meestal automatisch op basis van de verkoopfacturen, en de boekhouder importeert ze. De administratie kan de vervaldag uitzonderlijk uitstellen: de geldende datum moet elk jaar worden nagekeken.
Een laattijdige of ontbrekende neerlegging leidt tot boetes. Een fout in de listing, zoals een verkeerd ingevoerd btw-nummer, wordt met een verbeterende listing rechtgezet.
De nieuwe rol voor vrijgestelden
Lange tijd hoefde een onderneming onder de vrijstellingsregeling zonder btw-plichtige klanten niets in te dienen. Dat is niet langer zo. Sinds de wet van 21 maart 2024 geven vrijgestelden jaarlijks hun in België gerealiseerde omzet aan, en die aangifte verloopt via de listing, in een aparte rubriek "kleine onderneming". Praktisch gevolg: een vrijgestelde moet een listing indienen, ook als die geen enkele klant bevat, met vermelding van zijn omzet of nul.
Een kapster en een consultant
Een btw-plichtige kapster verkoopt bijna uitsluitend aan particulieren. Ze heeft één btw-plichtige klant, een hotel in de buurt, dat ze in de loop van het jaar 600 € aan diensten factureerde. Haar listing telt dus één lijn. Een consultant onder de vrijstellingsregeling heeft alleen particuliere klanten: hij dient een listing zonder klanten in, met zijn jaaromzet in de rubriek voor kleine ondernemingen.
Een lege listing blijft een verplichting
De klassieke fout is niets indienen omdat er geen klanten te vermelden zijn. Een btw-plichtige zonder op te nemen klanten moet in principe een nihil-listing indienen, en voor een vrijgestelde bevat die neerlegging voortaan ook zijn omzetaangifte. De listing vervangt de periodieke aangiften evenmin: ze komt erbovenop.
De vervaldagen en modaliteiten van de listing kunnen van jaar tot jaar worden aangepast. Controleer de kalender met uw boekhouder.